Elektronik Ticaret ve Sosyo-Ekonomik Etkileri
GİRİŞ Elektronik ticaret her şeyi değiştirmiştir, ya da birçok şeyin yenilenmesini sağlamıştır diyemeyiz. Ama ticaret anlayışının gelişmesi elektronik ticareti, elektronik ticaretin gelişmesi de ticaret anlayışının değişmesi anlamına gelir diyebiliriz. Gerçekten sanal ticaretin çerçevesinin kısa zamanda bu kadar genişlemesi 10 ya da 20 yıllık bir süreç değildir. Bunun için, ticaret anlayışının daha önce, iki yüzyıl kadar önce değiştiği noktadan endüstri devriminden itibaren incelenmesini daha yararlı olacağını düşünüyorum.
Bu çalışma, endüstri devrimi ve fabrikalaşmaya, ardından küresel ekonominin oluşmasına kısa bir bakıştan sonra sanal ticaretin unsurlarını ele alarak e-ticareti geniş anlamda masaya yatırmak ve sosyo-ekonomik etkilerini açıklamak amacını taşımaktadır. 1- Endüstri Devrimi (Sanayi Devrimi) - Endüstri Devrimi’nin Tanımı Avrupa’da 18. ve 19. yy’larda, buhar gücüyle çalışan makinelerin, makineleşmiş endüstriyi doğurması ve diğer yeni buluşların üretime yansıması nedeniyle Avrupa’da sermaye birikimi artmıştır. Aslında Endüstri Devrimi basit olarak bu şekilde açıklanabilir. Bu devrimin gelişiminde sosyal, siyasal, bilimsel ve felsefi düşünceler rol oynamıştır. Hızlı nüfus artışı ve Büyük Osmanlı’nın bütün ticaret yollarını İstanbul’un fethinden beri elinde bulundurması, Avrupa için bir çıkış bulmayı zaruri hale getirmişti. Ümit Burnu’nu keşfinden sonra hızlanan sömürge faaliyetleri ve geniş çaplı yapmalar sanayi devriminin temellerini atmıştır. Orta sınıfın zenginleşmesi, paranın üretime yöneltilmesine neden olmuştur. Bu dönemin en önemli gelişmelerinden birisi de, üretim için araştırma laboratuarlarının kurulmuş olmasıdır. - Endüstri Devriminin Aşamaları
Kömür ve demirin hammadde ve enerji kaynağı olması, makineleşme sürecinin başlangıcıdır. Bu ilk aşamada kömür ve demirin buharın kullanımı ile birleşmesi, demiryolu çağını da açmıştır. Bu gelişmeler, bu 3 temel unsur üzerine kurulmuş olan fabrikaların hem büyümesine, hem de büyük bir bölgeye yayılmasına neden olmuştur. 1870’lerin sonrasında hammadde ve enerji kaynaklarında farklılaşmalar olmuştur. Çelik, elektrik, petrol ve kimyasal maddeler endüstrileşmenin şeklini değiştirmiş ve devrimin 2. aşamasını başlatmıştır. 3. aşama endüstri gelişimi ise, konumuza temel teşkil eden bilgisayarlar ve teknolojik gelişmelerdir. - Fabrika Sistemi ve Fabrikalaşma
Fabrikalaşma süreci talebi takip ederek oluşmuştur. Evler ve küçük üretim sahalarında yapılan üretim talebi karşılayamayacak hale gelmişti. Fabrikalaşma da talebin peşinden büyüyen 30-40 senelik bir süreçtir. Ancak fabrikalaşma ve peşinden gelen makineleşme sosyal hayata olumsuz olarak yansımıştır. Emeğin değeri azalmış ve bilginin ve tecrübenin önemi kalmamıştır. Makineler her işi en ekonomik şekilde halletmeye başlar. Orta kesim ve işçi arasındaki uçurum gitgide büyür. Sanayi Devrimi öncesinde bilinçsiz olan işçi sınıfı da burjuva kesimine karşı bilinçlenmeye başlar. Daha sonra işçi hakları, toplumun büyük bir kesimini oluşturan işçiler tarafından uygulanmaya başlar. Ve ezici kapital üstünlüğü bir derece de olsa yerini sınıflar arası eşitliğe bırakır.
Favori olarak ekle (9) | Bu yazıyı web sayfanızda alıntılayın | Yazdır
|