LAW 104-1: TÜRK ANAYASA HUKUKU
(11 Mayıs 2005)

Ad Soyad:
No:

TALİMAT: Anayasa kullanmak serbesttir. Her soru 10 puan değerindedir. Süre 50 dakikadır. Gerekçe isteniyorsa gerekçesiz doğru cevaba puan verilmez.

SORULAR

1. TBMM, kendi çalışma usullerini “kanun” ile değil, “İçtüzük” ile düzenlemektedir. Neden? Bunun altında yatan ilke nedir? 

2. Anayasamızda öngörülmüş çeşitli “özel karar yetersayıları” vardır. Örneğin Anayasanın değiştirilmesi için TBMM üye tamsayısının üçte ikisi veya beşte üçü, Cumhurbaşkanının seçimi için üye tamsayısının üçte ikisi veya üye tamsayısının salt çoğunluğu gerekir. Anayasamızda daha beş değişik oylama için “özel karar yetersayıları” öngörülmüştür. Bunlardan iki oylamayı ve bu oylamalarda aranan özel karar yetersayılarını belirtiniz. 

3. Aşağıdakilerden hangisi veya hangileri 1982 Anayasasına göre yasama fonksiyonunun kapsamında bulunmaz? (Doğru şık veya şıkları yuvarlak içine alınız).

a) Kanun koymak, değiştirmek ve kaldırmak                              

b) Kanun hükmünde kararname çıkarmak

c) Bütçe ve kesinhesap kanun tasarılarını görüşmek ve kabul etmek    

d) Para basılmasına karar vermek       

e) Tüzük çıkarmak

4.  Anayasanın daha önceden hiçbir şekilde düzenlemediği bir alanı, yasama organı, doğrudan doğruya kanunla düzenleyebilir. Bunun altında yatan ilke nedir?  

5.  Yeni Bakanlar Kurulunun göreve başlaması dolayısıyla yapılan güven oylamasında 230 kabul (=güven) oyu, 200 ret (=güvensizlik) oyu, 30 çekimser oy çıkmıştır. Toplantıya katılan 10 milletvekili ise oy kullanmamıştır. TBMM Başkanı Bakanlar Kurulunun güven oyu aldığını açıklamış ve Bu yöndeki işlemi RG’de yayınlamıştır. Bakanlar Kurulu gerçekten Anayasamıza göre güven oyu almış mıdır? Burada Anayasamıza bir aykırılık var mıdır? Neden? Varsa bunun giderilmesi için bir şey yapılabilir mi? Bu konuda Anayasada hüküm var mı? Bu konuda Anayasa Mahkemesinin bir içtihadı var mıdır? Varsa nedir?  

6. Varsayalım ki MGK toplantısında Cumhurbaşkanı ile İçişleri Bakanı arasında ülkenin güvenliğinin sağlanmasına ilişkin bir tartışma çıkmıştır. Cumhurbaşkanı bu tartışma esnasında İçişleri Bakanına hakaret etmiştir. İçişleri Bakanı, Cumhurbaşkanına karşı hukuk davası açıp tazminat isteyebilir mi? Neden?

7. Milletvekili olmayan Bakan B’nin rüşvet aldığı iddia edilmektedir. Cumhuriyet savcısı bu iddiayla soruşturma açmış ve TBMM’den Adalet Bakanlığı aracılığıyla B’nin yasama dokunulmazlığının kaldırılmasını istemiştir. TBMM B’nin yasama dokunulmazlığını kaldırmış ve Cumhuriyet Savcısı da B hakkında suçu işlediği yer ceza mahkemesinde dava açmıştır. Bu olayda Anayasamıza bir aykırılık var mıdır? Varsa nedir? Yoksa neden?  

8. TBMM kendi seçimlerinin yenilenmesine hangi hukuki biçimde (hangi tür  yasama işlemiyle) karar vermelidir? Neden? Bu konuyla ilgili Anayasa Mahkemesinin içtihadı nedir?   

9. Anayasamızın 91’inci maddesinde belirtilmediği halde Anayasa Mahkemesinin 1990 yılında oluşturduğu ve daha sonra da geliştirerek tekrarladığı içtihadına göre, TBMM’nin Bakanlar Kuruluna KHK çıkarma yetkisini verebilmesinin (maddede belirtilenlere ilave olarak) üç tane ek şartı vardır. Anayasa da öngörülmemiş bu ek şartlar nelerdir? 

10. Varsayalım ki, Bakanlar Kurulu, TBMM’den aldığı yetki kanuna dayanarak bir KHK çıkararak bir yandan istinaf mahkemeleri kurmuş, diğer yandan da Yargıtay Kanununda değişiklik yaparak Yargıtay'ın görev ve yetkilerinden bazılarını bu istinaf mahkemelerine vermiştir. Söz konusu KHK Anayasamıza uygun mudur? 
 

Başarılar Dilerim.
Doç. Dr. Kemal Gözler

Bu yazıya ilk yorumu yazın

Yorum yaz

Lütfen yorumunuzun yazının konusu ile alakalı olmasına dikkat edin. Sormak istediğiniz sorular için lütfen forumlarımızı kullanın. Reklam amaçlı ya da kişisel hakaret içeren yorumlar silinecektir. Üye olmayan ziyaretçilerimiz de yorum yazabilirler. Ancak spam'lere engel olmak amacıyla yazılan yorumlar yönetim tarafından onaylandıktan sonra yayına verilecektir. Anlayışınız için teşekkür ederiz.
İsim:
E-posta:
Web sayfası:
Yorum:
	Ek yorumlar konusunda bana e-posta aracılığı ile ulaşılmasını istiyorum.